Trả lời: Là hệ thống quản lý dữ liệu dựa trên mô hình quan hệ (bảng). Dữ liệu được tổ chức thành các bảng có hàng và cột, liên kết với nhau qua Khóa ngoại.

Trả lời:

• Khóa chính: Định danh duy nhất một hàng trong bảng.
• Khóa ngoại: Cột dùng để liên kết với khóa chính của bảng khác.

Trả lời: Structured Query Language. Ngôn ngữ tiêu chuẩn để tương tác với RDBMS (truy vấn, thêm, sửa, xóa dữ liệu).

Trả lời:

• DELETE: Xóa từng hàng (có thể dùng WHERE), chậm hơn, có thể rollback.
• TRUNCATE: Xóa toàn bộ dữ liệu trong bảng, cực nhanh, không thể rollback từng hàng.

Trả lời: Nghĩa là “không có giá trị” hoặc “dữ liệu chưa xác định”. Khác hoàn toàn với số 0 hoặc chuỗi rỗng.

Trả lời: Dùng để kết hợp dữ liệu từ hai hoặc nhiều bảng dựa trên một cột chung (thường là khóa ngoại).

Trả lời: Quy tắc áp dụng cho cột dữ liệu để đảm bảo tính toàn vẹn (ví dụ: NOT NULL, UNIQUE, CHECK).

Trả lời: Để giảm thiểu dư thừa dữ liệu và tránh các lỗi logic khi thêm/sửa/xóa dữ liệu.

Trả lời: Là bản vẽ thiết kế cấu trúc của toàn bộ cơ sở dữ liệu, bao gồm các bảng, cột, kiểu dữ liệu và mối quan hệ.

Trả lời: Dùng để nhóm các hàng có cùng giá trị lại với nhau để thực hiện các hàm tính toán (như SUM, COUNT, AVG).

Trả lời: 4 tính chất của Transaction: Atomicity (Nguyên tử), Consistency (Nhất quán), Isolation (Cô lập), Durability (Bền vững).

Trả lời: Giống mục lục sách. DB dùng cấu trúc B-Tree để tìm dữ liệu theo O(log n) thay vì quét toàn bộ bảng O(n).

Trả lời:

• INNER: Chỉ lấy các bản ghi có ở cả 2 bảng.
• LEFT: Lấy tất cả bảng bên trái + bản ghi khớp ở bảng phải (không khớp thì NULL).
• RIGHT: Ngược lại với LEFT.

Trả lời: Là một đơn vị công việc gồm nhiều câu lệnh. Cần dùng khi muốn đảm bảo hoặc tất cả thành công, hoặc không có gì thay đổi (ví dụ: chuyển tiền ngân hàng).

Trả lời: Index trên nhiều cột. Thứ tự cột cực kỳ quan trọng (nguyên tắc Left-to-Right). Index (A, B) hỗ trợ search (A) hoặc (A, B) nhưng KHÔNG hỗ trợ search (B) đơn lẻ.

Trả lời: Procedure có thể trả về nhiều giá trị hoặc không, dùng cho logic nghiệp vụ phức tạp. Function luôn trả về 1 giá trị và có thể dùng trực tiếp trong câu lệnh SELECT.

Trả lời: Đoạn code tự động thực thi khi có sự kiện Insert, Update hoặc Delete xảy ra trên một bảng cụ thể.

Trả lời:

• 1NF: Cột nguyên tố (atomic).
• 2NF: 1NF + mọi cột phụ thuộc vào toàn bộ khóa chính.
• 3NF: 2NF + không có sự phụ thuộc bắc cầu giữa các cột.

Trả lời: WHERE lọc dữ liệu trước khi nhóm (group). HAVING lọc dữ liệu sau khi đã nhóm và tính toán hàm aggregate.

Trả lời: Là một bảng ảo dựa trên kết quả của một câu lệnh SELECT. Giúp bảo mật (che giấu cột nhạy cảm) và đơn giản hóa các truy vấn phức tạp.

Trả lời: Pessimistic: Khóa ngay khi đọc (dùng SELECT FOR UPDATE). Optimistic: Không khóa, check phiên bản lúc ghi (dùng version/updated_at).

Trả lời: Quy định mức độ cô lập giữa các transaction. MySQL mặc định là Repeatable Read. Các mức khác: Read Uncommitted, Read Committed, Serializable.

Trả lời:

• Dirty: Đọc dữ liệu chưa commit của người khác.
• Non-repeatable: Cùng 1 hàng, 2 lần đọc ra kết quả khác nhau.
• Phantom: Câu lệnh SELECT 2 lần ra số lượng hàng khác nhau (do người khác insert thêm).

Trả lời: B-Tree: Sắp xếp theo thứ tự, hỗ trợ tìm theo khoảng (>, <). Hash: Chỉ tìm chính xác (=), cực nhanh O(1) nhưng không sắp xếp được.

Trả lời: Giúp dev biết DB xử lý câu query như thế nào: có dùng index không, quét bao nhiêu hàng, join theo kiểu nào. Từ đó biết cách tối ưu.

Trả lời: Khi 2 transaction đợi nhau giải phóng khóa mãi mãi. DB thường tự phát hiện và “hy sinh” 1 transaction (rollback) để bên kia tiếp tục.

Trả lời: Full-text dùng Inverted Index để tìm kiếm từ khóa bên trong các đoạn văn bản dài, hỗ trợ tìm kiếm mờ (fuzzy search), điều mà B-Tree làm rất kém (LIKE %...%).

Trả lời: DB giữ lại các phiên bản cũ của dữ liệu. Giúp các lệnh Đọc không bị block bởi các lệnh Ghi và ngược lại, tăng hiệu năng đồng thời cực lớn.

Trả lời: Clustered: Dữ liệu thực tế được sắp xếp vật lý theo index này (thường là Primary Key). Non-clustered: Chỉ chứa con trỏ trỏ tới vị trí dữ liệu thực tế.

Trả lời: Dùng JOIN hoặc sử dụng toán tử IN để lấy toàn bộ dữ liệu liên quan trong 1 lần truy vấn thay vì lặp lại nhiều lần.

Trả lời:

1. Partitioning: Chia bảng theo thời gian (tháng/năm). 2. Archiving: Đẩy dữ liệu cũ sang Cold Storage (S3). 3. Sharding: Chia dữ liệu sang nhiều server vật lý khác nhau.

Trả lời: CAP: Consistency, Availability, Partition Tolerance. Một hệ thống phân tán chỉ có thể chọn 2 trong 3. Chọn NoSQL khi cần Availability cao và Schema linh hoạt (Big Data).

Trả lời: Master xử lý Ghi, tự động đồng bộ dữ liệu sang các Slave để xử lý Đọc. Giúp tăng throughput và khả năng dự phòng (High Availability).

Trả lời: Đảm bảo ID duy nhất, có tính sắp xếp theo thời gian và không phụ thuộc vào 1 server duy nhất. Snowflake dùng: Timestamp + Worker ID + Sequence.

Trả lời: Key phải giúp dữ liệu phân bổ đều giữa các shard, tránh “Hot Shard” (1 shard quá tải). Thường dùng user_id hoặc băm (hash) một trường định danh.

Trả lời: Mỗi service có database riêng. Dùng “Expand and Contract” pattern để thay đổi schema mà không làm sập các service phụ thuộc.

Trả lời: Mọi thay đổi phải được ghi vào log trước khi ghi vào file dữ liệu chính. Đảm bảo tính Durability: nếu server sập, DB có thể dùng log để khôi phục lại trạng thái đúng.

Trả lời: Dùng cột deleted_at. Tạo partial index (chỉ index các hàng có deleted_at IS NULL). Hoặc định kỳ move dữ liệu đã xóa sang một bảng _archive riêng.

Trả lời: Thay vì dùng 2PC (Two-Phase Commit) chậm chạp, dùng Saga: một chuỗi các transaction cục bộ. Nếu 1 bước lỗi, bắn event để thực hiện “Compensating transactions” để hoàn tác các bước trước.

Trả lời: OLTP (Online Transactional Processing): Tối ưu cho việc ghi/đọc nhanh, nhiều transaction nhỏ (MySQL). OLAP (Online Analytical Processing): Tối ưu cho việc phân tích, báo cáo trên tập dữ liệu khổng lồ (ClickHouse, BigQuery).

Xử lý: Khác biệt về lượng dữ liệu (Data volume), cấu hình server, hoặc do index trên Prod bị phân mảnh. Cần chạy EXPLAIN trực tiếp trên Prod.

Xử lý: 1. Ngừng các tiến trình ghi. 2. Tìm bản backup gần nhất. 3. Sử dụng Binlog (MySQL) để “replay” các dữ liệu từ thời điểm backup đến trước thời điểm xóa nhầm (Point-in-time recovery).